Osobisty numer identyfikacyjny – co to jest i do czego służy?
„Osobisty numer identyfikacyjny” może oznaczać dwie różne rzeczy: poufny kod PIN służący do potwierdzania dostępu albo urzędowy numer przypisany osobie w systemie administracyjnym. O tym, które znaczenie jest właściwe, decyduje kontekst.
Osobisty numer identyfikacyjny – co to właściwie znaczy?
W przypadku banku, karty lub urządzenia osobisty numer identyfikacyjny to najczęściej PIN. Jest to kod, który znasz jako użytkownik i wpisujesz, aby potwierdzić swoją tożsamość, odblokować kartę albo autoryzować transakcję.
W dokumentach urzędowych podobne określenie może natomiast oznaczać administracyjny numer identyfikacyjny. Nadaje go państwo lub właściwy urząd. Numer służy do rozpoznania konkretnej osoby w rejestrach podatkowych, ubezpieczeniowych, pobytowych albo innych systemach publicznych. Nie zastępuje PIN-u i nie pełni funkcji hasła.
PIN a administracyjny numer identyfikacyjny – czym się różnią?
Najprościej ująć tę różnicę tak: PIN potwierdza, że znasz określony sekret, a numer urzędowy wskazuje, która osoba figuruje w danym rejestrze.
| Cecha | Kod PIN | Numer identyfikacyjny |
|---|---|---|
| Przeznaczenie | Uwierzytelnienie użytkownika, dostęp lub autoryzacja transakcji | Identyfikacja osoby w systemach urzędowych i prawnych |
| Poziom poufności | Poufny, nie powinien być ujawniany innym osobom | Oficjalny i weryfikowalny, ale wymaga ochrony przed kradzieżą tożsamości |
| Trwałość | Może zostać zmieniony, zresetowany lub unieważniony | Zwykle jest przypisany do osoby na stałe albo przez długi okres |
| Kto nadaje | Bank, operator usługi, producent urządzenia lub użytkownik podczas konfiguracji | Państwo, urząd albo określona instytucja publiczna |
Określenie Personal Identification Number bywa więc mylące. W terminologii bankowej oznacza PIN, natomiast w dokumentach konkretnego państwa może odnosić się do krajowego numeru osoby. Nie należy zakładać, że każdy „personal number” jest kodem do logowania.
Do czego służą administracyjne numery identyfikacyjne?
Ich nazwa i zakres zastosowania zależą od kraju. Taki numer może być powiązany z obywatelstwem, pobytem, podatkami, ubezpieczeniem społecznym lub obsługą spraw urzędowych. Przykłady zastosowań obejmują:
- Rozliczenia podatkowe i kontakt z administracją skarbową
- Ubezpieczenia społeczne oraz rejestry świadczeń
- Potwierdzanie statusu pobytowego lub obsługę spraw cudzoziemca
- Zawieranie umów i wykonywanie czynności wymagających identyfikacji osoby
Przykładem jest hiszpański numer NIE, używany do identyfikacji cudzoziemców w wielu sprawach administracyjnych, finansowych i zawodowych. Może być potrzebny między innymi przy otwieraniu rachunku bankowego, zakupie nieruchomości lub samochodu, prowadzeniu działalności i składaniu deklaracji podatkowych.
W innych państwach funkcjonują odmienne systemy. W Grecji określenie Personal Number odnosi się do numeru administracyjnego związanego z identyfikacją obywatela w kontaktach z instytucjami publicznymi. Może być powiązany z takimi numerami jak AFM, czyli numer identyfikacji podatkowej, oraz AMKA, czyli numer ubezpieczenia społecznego. To pokazuje, że znaczenia nie da się ustalić bez znajomości kraju i formularza, w którym pojawia się termin.
Jak chronić PIN i numer urzędowy?
PIN-u nie należy nikomu podawać, także osobie przedstawiającej się jako pracownik banku lub operatora usługi. Nie zapisuj go na karcie ani w miejscu łatwo dostępnym dla innych. Jeśli podejrzewasz, że ktoś go poznał, zmień go lub zablokuj usługę zgodnie z procedurą danego dostawcy.
Administracyjny numer identyfikacyjny nie jest sekretnym hasłem, dlatego może być wymagany przez urząd, bank lub inną uprawnioną instytucję. Nadal trzeba jednak ograniczać jego udostępnianie, sprawdzać odbiorcę dokumentów i uważać na próby wyłudzenia danych. Numeru urzędowego nie można używać zamiast PIN-u, ponieważ te dane służą do całkowicie różnych celów.
